KDV nasıl hesaplanır?
Katma değer vergisi (KDV), malın ya da hizmetin KDV hariç fiyatının, yani matrahın üzerine oran kadar eklenir. KDV hariç 1.000 TL’lik bir hizmete %20 KDV uygulanırsa KDV 200 TL, ödenecek toplam 1.200 TL olur. Ters yönde, KDV dahil fiyat biliniyorsa matrah fiyatı (1 + oran) sayısına bölerek bulunur. Bu araç iki yönü de yapar: “KDV hariç, ekle” ve “KDV dahil, ayır”.
- Matrah: 2.400 ÷ 1,20 = 2.000 TL.
- KDV tutarı: 2.400 − 2.000 = 400 TL.
- Kontrol: 2.000 × 0,20 = 400. KDV, dahil fiyatın %16,67’sidir (400 ÷ 2.400).
Güncel KDV oranları (9 Kasım 2026)
Türkiye’de üç KDV oranı uygulanır: %20 genel oran, %10 ve %1 indirimli oranlar. Genel oran, 7 Temmuz 2023 tarihli Resmî Gazete’de (sayı 32241) yayımlanan 7346 sayılı Cumhurbaşkanı Kararıyla %18’den %20’ye, %8’lik indirimli oran %10’a çıkarıldı ve değişiklik 10 Temmuz 2023’te yürürlüğe girdi. %1 oranı aynı kalmıştır. Kontrol tarihi itibarıyla oranları değiştiren daha yeni bir karar bulunamadı; fatura düzenlemeden önce mal ya da hizmetin hangi listede olduğunu Gelir İdaresi Başkanlığı’ndan teyit edin.
| Oran | Kapsam (örnek, tam liste değildir) |
|---|---|
| %20 | Genel oran: aşağıdaki listelerde yer almayan mal ve hizmetlerin çoğu |
| %10 | İndirimli oran: kararla belirlenen listedeki mal ve hizmetler (örneğin lokanta ve restoran hizmetleri) |
| %1 | İndirimli oran: kararla belirlenen listedeki mal ve hizmetler (örneğin bazı temel gıda ve işlenmemiş tarım ürünleri) |
Kaynak: 3065 sayılı KDV Kanunu madde 28 ve Cumhurbaşkanı Kararları; mal bazında oran için kararın (I) ve (II) sayılı listeleri esastır.
KDV dahil fiyattan KDV nasıl ayrılır?
Çoğu etiket KDV dahil fiyat yazar. KDV’yi bulmak için dahil fiyattan %20’yi düşmek yanlıştır, çünkü %20 matrahın üzerine eklenmiştir. 1.200 TL’nin %20’si 240’tır ve 960 bulursunuz; doğrusu 1.200 ÷ 1,20 = 1.000 TL matrah ve 200 TL KDV’dir. Tablo, 1.000 TL için iki yönü yan yana gösterir.
| Oran | 1.000 TL hariç: KDV | Dahil toplam | 1.000 TL dahil: matrah | KDV |
|---|---|---|---|---|
| %20 | 200,00 TL | 1.200,00 TL | 833,33 TL | 166,67 TL |
| %10 | 100,00 TL | 1.100,00 TL | 909,09 TL | 90,91 TL |
| %1 | 10,00 TL | 1.010,00 TL | 990,10 TL | 9,90 TL |
Kaynak: hesaplanmıştır, kuruşa yuvarlanmıştır.
| Oran | Dahil fiyatta KDV payı | Eklemek için | Ayırmak için |
|---|---|---|---|
| %20 | %16,67 | × 1,2 | ÷ 1,2 |
| %10 | %9,09 | × 1,1 | ÷ 1,1 |
| %1 | %0,99 | × 1,01 | ÷ 1,01 |
| %18 | %15,25 | × 1,18 | ÷ 1,18 |
| %8 | %7,41 | × 1,08 | ÷ 1,08 |
Kaynak: hesaplanmıştır; pay = oran ÷ (100 + oran).
18 ve 8 oranları: eski faturalar
10 Temmuz 2023’ten önce düzenlenen faturalarda genel oran %18, indirimli oran %8’di. Elinizdeki eski faturada hangi oranın uygulandığından emin değilseniz, KDV tutarını matrahına bölmek yeter; bölümü yüzde hesaplama aracında görebilirsiniz. Eski bir belgeyi kontrol ediyorsanız araçta “Diğer” seçeneğine 18 ya da 8 yazın. Örneğin 118 TL KDV dahil bir eski fatura, %18 ile 100 TL matrah ve 18 TL KDV eder. Yurt dışından aldığınız bir faturada ülkenin satış vergisi ya da VAT oranı farklıdır; onun için sales tax and VAT calculator sayfası var (İngilizce).
Kuruş yuvarlaması
KDV tutarı kuruşa yuvarlanır. 99,99 TL’ye %20 eklenirse KDV 19,998 TL çıkar ve 20,00 TL olarak yazılır, toplam 119,99 TL olur. Faturayı taksitlendirecekseniz kredi hesaplama aracı taksit tutarını verir. Çok kalemli faturalarda KDV’yi kalem kalem mi yoksa toplam matrah üzerinden mi hesaplamanın kuruş farkı yaratabileceğini unutmayın; resmî belgede muhasebe programınızın kuralı geçerlidir.
KDV’yi kim öder?
KDV’yi fiyatın içinde ödeyen son tüketicidir; satıcı onu tahsil edip beyan eder ve vergi dairesine öder. Üretimden satışa her aşamada satıcı, aldığı mal için ödediği KDV’yi (indirilecek KDV) kendi hesapladığı KDV’den düşer, yani zincirde yalnızca eklenen değer vergilenir. Bu yüzden bir işletmenin faturasındaki KDV ile tüketicinin cebinden çıkan KDV aynı tutardır; işletme için ise KDV bir maliyet değil, geçici bir alacak ve borçtur.
Sık yapılan hatalar
- Dahil fiyattan oranı doğrudan düşmek. Yukarıdaki örnekte 960 yerine 1.000 TL bulunmalıdır; bölün, çıkarmayın.
- Yanlış oranı seçmek. Aynı etiketli iki ürün farklı KDV oranında olabilir; oran mal veya hizmetin kendisine bağlıdır, mağazaya değil.
- Özel tüketim vergisini (ÖTV) KDV sanmak. ÖTV ayrı bir vergidir; ÖTV’li mallarda KDV, ÖTV dahil fiyat üzerinden hesaplanır. Bu araç ÖTV hesaplamaz.
- Tevkifatı unutmak. Bazı işlemlerde KDV’nin bir kısmı alıcı tarafından beyan edilir (KDV tevkifatı); bu araç tevkifat uygulamaz.
Sık sorulan sorular
KDV dahil fiyattan KDV nasıl hesaplanır?
Dahil fiyatı (1 + oran) sayısına bölün. %20 için 1.200 TL ÷ 1,20 = 1.000 TL matrah eder; aradaki 200 TL KDV’dir. Dahil fiyattan doğrudan %20 düşmek yanlıştır ve 960 TL verir.
Güncel KDV oranları kaç?
Genel oran %20, indirimli oranlar %10 ve %1’dir. %18 ve %8 oranları 10 Temmuz 2023’te yürürlükten kalktı; eski faturaları kontrol ederken araçtaki “Diğer” seçeneğine bu oranları yazabilirsiniz.
KDV hariç fiyata %20 KDV nasıl eklenir?
Fiyatı 1,20 ile çarpın. KDV hariç 1.000 TL için KDV 200 TL, toplam 1.200 TL olur.
Dahil fiyatın yüzde kaçı KDV’dir?
Oran ÷ (100 + oran) formülüyle bulunur. %20 KDV’de bu pay %16,67’dir, yani 1.200 TL’lik fiyatın 200 TL’si KDV’dir.
Bu araç ÖTV veya tevkifatı hesaplar mı?
Hayır. Araç yalnızca KDV’yi hesaplar; özel tüketim vergisi (ÖTV) ve KDV tevkifatı ayrıca değerlendirilmelidir.
Kaynaklar
- 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu, Mevzuat Bilgi Sistemi
- Resmî Gazete, 7 Temmuz 2023, sayı 32241 (Karar Sayısı 7346 dahil)
- Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB)
Oranlar 9 Kasım 2026 tarihinde kontrol edildi. 7346 sayılı kararın metni Resmî Gazete sayfasında PDF olarak yayımlanmıştır; karar numarası ve tarihi o sayının içindekiler listesinden doğrulandı. Bu hesaplayıcı yalnızca bilgi içindir ve mali tavsiye değildir.
İlgili araçlar